> Strona gwna > Artyku³y
T³umacz Strony/Translator Site
Kalendarz
Lipiec 2017
P W C P S N
          1 2
3 4 5 6 7 8 9
10 11 12 13 14 15 16
17 18 19 20 21 22 23
24 25 26 27 28 29 30
31
ARTYKU£Y - ARTICLES Ab ovo usque ad mala
Nostradamus
MONDE UNIVERS CRÉATION
Materia?y nades?ane
do redakcji portalu
redakcja portalu nie
ponosi odpowiedzialnosci
za nadeslane materia?y




Artyku? pilotuj?cy ksi??k? Watykan Zdemaskowany - Papie? musi umrzec



Afera Banco Ambrosiano



Koniec ery ryb cz.1-tajemnicza wiedza majów
Koniec ery ryb cz.2- Naukowcy dowodza

 

Pedofilia i Satanizm... cz1     
Pedofilia i Satanizm...cz2
  
 


NOSTRADAMUS VATINICIA CODE 





NOSTRADAMUS VATINICIA CODE [ ENG ]



Chro?my nasze dzieci -
Plaga spo?ecze?stwa -
Pedofilia


Prof. Adam Gierek: S?o?ce zniszczy Ziemi?!
 
 

Ks. Piotr Natanek oskar?a Watykan




Afery za Spi?ow? bram?

 

Astronomia - nauka, ktora zglebia zagadki nieba
Data 13/04/2010 19:13  Autor Magdalena Struska  Klikni 5897  Jzyk Polish
 


 
 
Astronomia - nauka, która zg³êbia zagadki nieba

Astrologia i astronomia dwie odrêbne dziedziny a jednak o wspólnym pocz±tku, do dzi¶ nie jest pewnym, która by³a pierwsza jednak informacje publiczne stawiaj± na astrologiê jako pocz±tek obu tych dziedzin.

Uto¿samianie astrologii z astronomi± sprawia³o trudno¶ci w odró¿nieniu enigmatycznej postaci astrologa od astronoma.Dopiero w XVII wieku wskutek wyodrêbnienia siê astronomiio jako dziedziny nauki, konieczno¶ci± sta³o siê rozdzielenie tych dwóch postaci.

Astrologiê zepchniêto do gatunku wró¿bitów,  szarlatanów natomiast astronomia zyska³a presti¿owy wizerunek nauki.

Astronomia – gr. Aster- gwiazda
Nomos – prawo, regu³a czyli nauka
  1. Astronomia nauka o prawach rzadz±cymi gwiazdami.
  2. Nowoczesna astronomia jest splotem wielu dziedzin nauki i techniki.
  3. Obecnie mo¿na rozró¿niæ dwa podstawowe dzia³y astronomii:
    - astronomia i mechanika nieba
    - astrofizyka
Astronomia ma równie¿ bezpo¶redni zwi±zek z meteorologiê, geologi±, kartografia, astronautyk±, optyk±, matematyk±, chemi±.

Schemat podzia³u astronomi wspó³czesnej

Wymienione s± poni¿ej Klasyczne dzia³y astronomii; Wspólczesne dzia³y astronomii; Specjalistyczne dzia³y astronomii; nauki pomocnicze w stosunku do astronomii, dziedziny nauki, na które astronomia na wp³yw bezpo¶redni lub po¶redni.

 Astrofizyka - Heliofizyka (badania S³oñca); Fotometria; Spektroskopia – Astronomia promieniowania gamma, Astronomia w podczerwieni, Astronomia rentgenowska, badania kosmosu fizyka pozaziemska - nauki o ziemi meteorologia, geofizyka,geologia, oceanografia;Astrobiologia, medycyna ; Astronautyka; technika rakietowa; `Radioastronomia; Astrofizyka- Kosmogonia, Kosmologia, Fizyka atmosfer gwiazd, Fizyka wnêtrz gwiazd; Astrofizyka teoretyczna- Fizyka, Fizyka atomu, fizyka j±dra atomowego, Fizyka relatywistyczna; Chemia; Technika, matematyka; geodezja; Chronologia,Nauki historyczne; optyka; Astrofizyka- Dynamika uk³adów gwiezdnych; Statystyka uk³adów gwiazdowych; Mechnika nieba; Wyznaczania efemeryd do roczników astronomicznych; Astrometria- Astronomia pozycyjna, Astronomia sferyczna; Instrumenty astronomiczne, Astronomia praktyczna;

Historia astronomii.

S³oñce, Ksiê¿yæ tajemniczo ¶wiec±ce gwiazdy od wieków przykuwa³y uwagê cz³owieka.
Zasadniczo mo¿emy wyró¿niæ dwie g³ówne przyczyny powstania i rozwoju astronomii:
  1. Staro¿ytne ludy prowadzi³y obserwacjê nieba, gdy¿ gwiazdy uznawane by³y jako wyobra¿enia bogów i czczone jako kult.
    Ju¿ od najstarszych dziejów w historii ludzko¶æi, cz³owiek mial poczucie uzale¿nienia od gwiazd i z tego¿ powodu podj±³ próby odczytania i wp³ywu ich na w³asne ¿ycie, a tak¿e i przyrodê.
  2. Drug± g³ówna przyczyn± by³a potrzeba wyznaczania czasu.
    Ze wzglêdu na kulty, cele poznania nieba by³y wy³±czno¶ci± dla Kap³anów - Astronomów.
Znaczenie religijno- kultowe w odniesieniu do astronomii maj± niektóre staro¿ytne budowle:

 

 
STONEHENGE - Kamienny Pier¶cieñ (w po³udniowej Anglii k/ Salisbury}
Jest to kamienny monument licz±cy ponad 4 000 lat wyznaczaj±cy kierunki wschodu i zachodu s³oñca oraz ksiê¿yca.

PIRAMIDA CHEOPSA

Jej boki wskazuj± cztery podstawowe kierunki ¶wiata oraz kierunki konstelacji i gwiazd.
Wczesne dzieje astronomii s± z obserwacjami, które prowadzili: Babiloñczycy, Egipcjanie, Chiñczycy, Hindusi, Majowie z Ameryki ¦rodkowej, Aztecy z Meksyku.
Z p³yt kamiennych i róznego rodzaju rytu wynika, ¿e sztuka obserwacji w czasach zamierzch³ych osi±gnê³a bardzo wysoki poziom wiedzy.
  • Prawdopodobnie najstarszym zapisem astronomicznym s± fazy ksiêzyca wyryte na ko¶ci - 32 000 p.n.e.
  • Pierwsze informacje o konstelacjach zapisane w kulturze Sumerów { Mezopotamia} 3000 p.n.e}.
Staro¿yno¶æ i ¶redniowiecze

W tym czasie ludzie przestali interpretowaæ gwiazdy w sposób mitologiczny a pojawi³ siê pogl±d naukowo- filozoficzny.
W staro¿ytno¶ci najbardziej rozkwit³a astronomia grecka.
  • Tales z Miletu przewidzia³ zaæmienie s³oñca na 22 V 585 p.n.e.
  • Pitagoras i jego uczniowie wprowadzili ideê kulisto¶ci Ziemi w roku ok. 500 p.n.e. [ Potem broni³ tezy tak¿e Platon 427-347 p.n.e.}
  • Demokryt twierdzi³, ¿e Droga Mleczna jest zbiorowiskiem gwiazd.
  • Arystoteles rozbudowa³ system sfer z centralna Ziemi±, ok. 350 p.n.e. 
  • Arystarch z Samos { 320- 250 p.n.e} naucza³, i¿ Ziemia obraca siê wokó³ w³asnej osi i wciagu roku obiega jeden raz dooko³a S³oñce.
  • Eratostenes { ok.220 p.n.e.} zmierzy³ obwód Ziemi, choæ nie ca³kiem dok³adnie.
  • Hipparch z Rodos {190-125 p.n.e.} opracowa³ pierwszy znany katalog gwiazd wprowadzajac wielko¶æi i jasno¶ci gwiazdowe.
  • Ptolemeusz { 85- 160 n.e.} Napisa³ dzie³o podsumowuj±ce osi±gniêcia astronomii staro¿ytnej Zawar³ to w dziele wa¿±cym ponad 13 kg ksi±g { geocentryczny obraz ¶wiata}. Przedstawi³ on Model Wszech¶wiata, w którego ¶rodku znajdowa³a siê Ziemia.

    Wprowadzi³ te¿ system okrêgów zwanych epicykle {gr.epikykos= okr±g}, których ¶rodek porusza³ siê jednostajnie po innym okrêgu co pomog³o opisaæ do¶æ dok³adnie skomplikowane ruchy planet bez odej¶cia od za³o¿enia jednostajnego ruchu po okregu {Zmienne prêdko¶ci ruchu planet, ich zatrzymanie, ruch wsteczny}.

    Obraz Wszech¶wiata Ptolemeusza przetrwa³, a¿ do czasów Kopernika.
W wiekach pó¼niejszych arabowie przejêli i rozszerzyli astronomie greck±.
  • al - Battani {ok.900 n.e.} wyznaczy³ roczny ruch s³oñca po niebie.
  • Ibn Junis {ok.1000 n.e.} prowadzi³ obserwacje po³o¿enia planet w obserwatorium w Cairze.
  • Nasireddin z Tusi {ok.1250} wykona³ mapy nieba.
Z tego okresu pochodzi wiele arabskich nazw gwiazd np. Betelgeuse - z lewego ramienia oriona .
Za po¶rednictwem Arabów ta staro¿ytna nauka dotar³a do Europy Zachodniej.

Od Geocentrycznego do heliocentrycznego obrazu ¶wiata.
  • Geocentryczny {centralnym punktem jest Ziemia}
  • Heliocentryczny {centralnym punktem jest S³oñce}
 
 
Wiek XVI Miko³aj Kopernik - Kanonik i Astronom z Fromborka.

Odrzuci³ on ptolemeuszowski obraz ¶wiata i przyj±³ S³oñce jako centralny punkt uk³adu gwiazd.

 

 
Swoje dzie³o opublikowa³ dopiero pod koniec ¿ycia. Ten nowy obraz ¶wiata wynikaj±cy z przemy¶leñ Miko³aja Kopernika praktycznymi obserwacjami potwierdzili min.


- Tychon Brahe {1546- 1601} Duñczyk prowadz±cy obserwacje w astronomicznym obserwatorium w "Uraniborg".

- Galileo Galilei {1546 - 1642} profesor matematyki i astronomii w Padwie.W roku 1610 odkrywa kratery na ksiêzycu, ksiê¿yce Jowisza oraz gwiazdy Drogi Mlecznej.

- Johannes Kepler {1571 - 1630} w roku 1620 odkry³ ¶cis³± zale¿no¶æ pomiêdzy okresem orbitalnym planety a jej odleg³o¶ci± od S³oñca.Zawar³ swoje teorie w trzech prawach nazwanych prawami ruchu Keplera.

LUNETA

W roku 1608 optyk Jan Lipperhey wynalaz³ lunetê, rok pó¿niej Galileusz dowiedziawszy siê o tym wynalazku sam zbudowa³ lunetê {30 x powiêkszenie} i jako pierwszy skierowa³ j± na niebo.

PROCES GALILEUSZA


 

 
Galileusz przyj±³ otwarcie Kopernikowski obraz ¶wiata tym samym chcia³ spowodowaæ to aby obraz ten zosta³ oficjalnie przyjêty.

Jednak Rzym, który trwa³ przy swoich tradycyjnych planach wyda³ orzeczenie okre¶laj±ce heliocentryczny obraz ¶wiata jako naukê niepoprawn± filozoficznie oraz nieuzasadnion± teologicznie gdy¿ przeciwstawia³a siê ona ¦wiêtemu Pismu oraz jego wyk³adni g³oszonej prze Ko¶ció³.

Galileuszowi Inkwizycja wytoczy³a proces i wówczas zmuszony by³ odwo³aæ swoje pogl±dy.

Wiek XVIII i XIX.

To burzliwy rozwój astronomii szczególnie w Niemczech.
  • Rozwój teleskopów soczewkowych {refraktory};
  • oraz teleskopów zwierciadlanych {reflektory}.
 
  • William Herschel {1738- 1822} ur. w Hanowerze. W Anglii w Bath k/ Londynu zbudowa³ wielki teleskop za pomoca, ktorego odkry³ planetê Uran w roku 1871. Skatalogowa³ i pomierzy³ gwiazdy.Odkry³ wiele uk³adów podwójnych gdzie dwa s³oñca obiegaj± wspólny ¶rodek masy.
  • Giuseppe Piazzi [1746 - 1826} astronom z Palermo.Odkry³ pomiêdzy marsem a Jowiszem pierwsz± planetkê nazwan± Ceres
  • Friedrich Wilhelm Bessel {1784 - 1846} uda³o mu siê zmierzyæ odleg³ó¶æ do gwiazdy - 61 Cygni w gwiazdozbiorze £abêdzia.
  • Friedrich Wilhelm Argelander {1799 - 1875 } opracowa³ "Bonner Durchmusterung" - katalog nieba pó³nocnego wraz z atlasem. Na podstawie jego opracowañ zajêto siê badaniem gwiazd zmiennych.
  • Johann Galle oraz Heinrich d' Arrest w roku 1846 na podstawie skomplikowanych obliczeñ Urbaina Leverriera odnajduj± Neptuna.
Niezale¿ne obliczenia dotycz±ce tego tematu wykona³ równie¿ John Adams.

XIX wieczni astronomowie zajmowali siê g³ównie kometamii wyznaczaniem ich orbit mia³o to zwi±zek z powrotem komety Halleya przewidzianej na rok 1835.

Schiaparelli - astronom w³oski odkry³ zwi±zek pomiêdzy rojami meteorów a kometami.
  • XIX wiek lata 60.poznano budowê gwiazd i mg³awic dziêki zasatosowaniu urz±dzenia o nazwie spektroskop.
  • 20 lat pó¼niej nastapi³ rozwój fotografii astronomicznej.
WIEK XX.

 

W roku 1913 zareprezentowano po raz pierwszy wykres Hertzsprunga- Russella nadaj±cy siê do badania ewolucji gwiazd. Nastapi³ szybki rozwój fizyki j±drowej.

 
Albert Einstein {1879 - 1955}, opublikowa³ Teoriê Wzglêdno¶ci, mówi³a ona o zakrzywieniu przestrzeni, która wprawdzie nie ma granic, lecz nie jest nieskoñczona [ podobnie jak powierzchnia kuli nie ma granic ale jest policzalna}.
  • 1917 r. Kalifornia - Obserwatorium Mount Wilson zbudowano Teleskop Hookera o ¶rednicy 100 cali. 254 cm {1 cal = 2,54 cm ]
  • 1923 r. Edwin Hubble badaj±c mg³awice spiralne wykaza³, i¿ le¿± one poza granicami Drogi Mlecznej.
  • 1930 r. Clyde Tombaugh odkrywa Plutona.
  • 1932 r. Karl Guthe Janski odkry³ kosmiczne promieniowanie radiowe.
  • 1937 r. Grote Reber odkrywa fale radiowe, które biegn± z centrum Drogi Mlecznej.
  • 1939 r. Hans Bethe wyja¶ni³ zachodz±ce reakcje j±drowe w procesie ¶wiecenia S³oñca.
  • 1946 r. John Hey wraz z innymi astronomami odkryli najpotê¿niejsze radio¼ród³o na niebie - Cygnus A.
  • 1948 r. Mount Palomar {Kalifornia} zostaje ustawiony Teleskop Hale'a [5m ].
  • 1957 r. Rozpoczyna siê wy¶cig kosmiczny jako pierwszy zostaje wystrzelony Sputnik 1 przez ZSRR.
  • 1959 r. Zrobiono pierwsze zdjêcia odwrotnej strony ksiê¿yca
  • 1961 r. Jurij Gagarin jako pierwszy cz³owiek przebywa³ w kosmosie.
  • 1962 r. Sonda Mariner bada atmosferê Wenus.
  • 1963 r. Maarten Schmidt odkrywc± odleg³ych kwazarów.
  • 1965 r. Mariner 4 sonda, która przelatuje obok Marsa.
  • 1968 r. Odkrycie pulsarów przez Jocelyn Bell;
  • 1969 r. Edwin Aldrin, Neil Amstrong {Apollo 11} jako pierwsi ludzie na ksiê¿ycu.
  • Za³oga pierwszej misji ksiê¿ycowej. Od lewej: Neil A. Armstrong (dowódca misji), Michael Collins (pilot modu³u za³ogowego), Edwin E. Aldrin Jr. (pilot l±downika ksiê¿ycowego).
  • 1973 r. Obok Jowisza przelatuje sonda Pioneer 10
  • 1974 r. Mariner 10 - zdjêcia kraterów Merkurego i chmur Wenus.
  • 1975 r. Wenera 9 robi pierwsze zdjêcia z powierzchni Wenus.
  • 1976 r. L±dowanie Sond Viking na Marsie.
  • 1977 r. Odkryto pier¶cienie Urana
  • 1978 r. odkrycie ksiê¿yca Plutona - Charon - przez James Christy
  • 1979 r. Voyager 1, 2 przelatuja obok Jowisza i odkrywaj± jego pier¶cienie. natomist Pioneer 11 przelatuje obok Saturna.
  • 1980 r. Voyager 1, przeprowadza szczegó³owe badania Saturna; W Nowym meksyku rozpoczyna pracê radioteleskop VLA.
  • 1983 r. Satelita IRAS bada niebo w podczerwieni.
  • 1986 r. Voyager 2 ma swój pierwszy przelot obok Urana.
  • 1987 r. Voager 2 pierwszy przelot obok Neptuna.
  • 1990 r. Wystrzelenie kosmicznego teleskopu Hubble'a. Sonda Magellan rozpoczyna badania radarowe Wenus.
  • 1991 r. Wystrzelenie w kosmos Obserwatorium Promieni Gamma
  • 1992 r. Satelita COBE odkrywa nierówno¶ci w promieniowaniu kosmicznym t³a.
  • Na Hawajach zostaje zainstalowany pierwszy Teleskop Kecka { 10 m}.
  • 1994 r. Kometa o nazwie Shoemaker- Levy uderza w Jowisza
  • 1995 r. Galileo dociera do Planety Jowisz i wysy³a próbnik w g³±b atmosfery badaj±c j± oraz jej ksiê¿yce.
  • 1997 r. L±dowanie na Marsie Sondy Mars Pathfinder oraz pojazdu Sojourner.
  • 1999 r. Pracê rozpoczyna Obserwatorium rentgenowskie Chandra.
  • 2000 r. Odkryto ¶lady ¶wiadcz±ce o istnieniu niegdy¶ wody na Marsie.
PRZYRZ¡DY ASTRONOMICZNE

¯aden inny instrument nie da nam tak szerokiego pola widzenia nieba jak nasze oczy, jednak dok³adniejsze mo¿liwo¶ci obserwacji powiêkszaj± siê nam poprzez zastosowanie optycznych przyrz±dów.

Na przyk³ad: W gromadzie otwartej Plejady w Byku go³ym okiem mo¿na dostrzec 5 - 8 gwiazd; obserwuj±c natomiast za pomoc± lornetki dojrzeæ mo¿na tam conajmniej 30 gwiazd.

 

1. Lornetka - sk³ad: para ma³ych teleskopów, zalet± lornetki jak i równie¿ teleskopu jest zdolno¶æ zbierania ¶wiat³a.

W Wieku ¶rednim ¼renica cz³owieka ma w ciemno¶ci ¶rednicê oko³o 6 mm. Natomiast ¶rednica obiektywu typowej lornetki ma ok.40 mm. Ilo¶æ ¶wiat³a, które wpada do przyrz±du przez obiektyw jest zale¿ne od powierzchni obiektywu co znaczy, ¿e jest proporcjonalne do kwadratu jego ¶rednicy. Tak wiêc obiektyw o dwukrotnie wiêkszej ¶rednicy zbiera cztery razy wiêcej ¶wiat³a.

Dlatego, te¿ lornetka o ¶rednicy obiektywów 40 mm zbiera ok. 45 razy wiêcej ¶wiat³a ni¿ nasze oczy.

Np. oznaczenie na lornetce "8 x 40" daje nam o¶miokrotne powiêkszenie i jej obiektyw jest o ¶rednicy 40 mm.

Dobra lornetka mo¿na du¿o zaobserwowaæ min. kratery na powierzchni ksiê¿yca, cztery najwiêksze ksiê¿yce Jowisza, fazy Wenus oraz mg³awice i gwiazdy podwójne.

Do lornetek du¿ych o obiektywach 100 mm i powiêkszeniu 14 x powinnismy zakupiæ statyw aby zapobiec drganiom obrazu, który ogladamy.

Zalety lornetki: mniejszy koszt ni¿ np. luneta, nadaje siê tak¿e do obserwacji obiektów na ziemi. daje nam nie odwrócone proste obrazy, pozwala tak¿e na wygodne obserwacje.

 


2. Binokulary - to lornetki o ¶rednicach obiektywów wiêkszych ni¿ 50 mm.

 

3. Luneta - Jej podstawowymi czê¶ciami s±: obiektyw, okular i tubus. {soczewkowa}.

 
 

4. Teleskopy astronomiczne - posiadaj± ró¿ne wielko¶ci i zasady dzia³ania.

- Soczewkowe-refraktory
- Zwierciadlane - reflektory.


Soczewkowe - padajace ¶wiat³o gromadzi siê w ogisku obiektywu za pomoc± soczewki skupiaj±cej; powstaje wówczas obraz odwrócony, który mo¿e byæ ogladany za pomoc±soczewki okularowej, powiekszaj±cej obraz na zasadzie lupy.

Obiektyw { ³ac.obiectum = przedmiot} - soczewka skupiaj±ca przez, któr± ¶wiat³o wpada do teleskopu.
Okular {³ac.oculus = oko} - soczewka, do której przyk³adamy oko.


Zwierciadlane - zamiast soczewki skupiaj±cej zastosowane jest lustro przez, które jest tworzony obraz jest on odbijany za pomoc± dodatkowego lustra umieszczonego w wi±zce ¶wiat³a i kierowany do okularu. Teleskopy te maj± ró¿ne typy konstrukcji, najczê¶ciej stosowanymi s±: Teleskop Newtona oraz teleskop Cassegraina.

Jedne z najwiêkszych refraktorów znajduj± siê:
  • w Obserwatorium Yerkesa k/ Chicago { ¶r. obiektywu 102 cm}

  • w Obserwatorium Licka k/ San Francisko { ¶r. 91 cm}
  • w Obserwatorium Meudon k/ Pary¿a { ¶r. 83 cm}
Najwiêksze teleskopy zwierciadlane:

 
  • 10 metrowy teleskop Kecka na Hawajach
  • teleskop w Obserwatorium Astrofizycznym na Kaukazie {¶r. 610 cm}
  • teleskop w Mount Palomar w Kalifornii { ¶r.508 cm}
 

5. Globus Nieba, globus Ksiê¿yca.

 

6. Obrotowa mapa nieba - sk³ada siê z ruchomej czê¶ci z podzia³k± godzinow± i kalendarzem.
7. Ma³e planetarium Baadera - ma³y globus nieba wykonany z ciemnego szk³a organicznego pokazuj±cy poprawnie zorientowany wygl±d nieba gwia¼dzistego.

ASTROFOTOGRAFIA

Nie ma wymagañ skomplikowanego wyposa¿enia. Proste aparaty fotograficzne z mechanicznymi migawkami sprawdzaj± siê lepiej od modeli elektronicznych.

Jak fotografowaæ gwiazdy?

Film o czu³o¶ci od 400 do 800 ISO, nalezy w³o¿yc do aparatu, ustawiæ go na trójnogu i zogniskowaæ do nieskoñczono¶ci. Nastepnie trzeba wybraæ ¶wiat³osi³ê 2,8 i namierzyæ gwiazdozbiór.

Najlepiej pos³u¿yæ siê wyzwalaczem, by trzymaæ migawkê otwart± przez oko³o 20 - 40 sekund- jest to sposób aby utrwaliæ na kliszy tyle gwiazd, ile tylko mo¿na dostrzec go³ym okiem.

Je¿eli jednak chcemy utrwaliæ np. mg³awice koniecznie musimy wybrac takie miejsce gdzie jest zupe³nie ciemno i wówczas umocowaæ aparat do monta¿u paralaktycznego, który to jest napêdzany silnikiem co pozwala nam sledziæ gwiazdy w czasie od 5 do 15 minut ekspozycji. Jest to bardzo prosta metoda i daje wy¶mienite rezultaty.

Aby sfotografowaæ po¶wiatê ksiê¿ycow± nale¿y wybraæ czas na¶wietlania ok. 40 sekund przy ¶wiat³osile 2,8 oraz czu³o¶ci filmu 400 ISO.

Natomiast szlaki gwiazd fotografujemy z otwart± migawk± w czasie od 10 do 60 minut. W skutek wirowego ruchu naszej planety zakre¶l± one na niebosk³onie ³uki.

 

 

 
 
Zebra³a i opracowa³a na podstawie ¼róde³ {bibliografia poni¿ej}.
Zbiorów w³asnych i ¼róde³ internetowych [zdj.] Magdalena Struska.
© MMagdalena Struska de Merowing
Powy¿szy tekst jest tekstem autorskim.
Kopiowanie, rozpowszechnianie tylko za zgod± autora tekstu.
 
Bibliografia:
  • Astronomie Als Hobby - Detlev Block, Germany przek³ad polski Teresa Giedrojæ- Rudawy.
  • Astronomia Robert Burnham, Allan Dyer Jeff Kanipe;  wyd.Arkady.
Strony na, których s± dodatkowe informacje :
  • http://www.astro.uni.wroc.pl
  • http://fatcat.ftj.agh.edu.pl/
  • http://auger.ifj.edu.pl/UHE/Zrodla_UHE.html
  • http://news.astronet.pl/dir.cgi?344