> Strona g│ˇwna > Artykuly
Kalendarz
Pa╝dziernik 2018
P W Ž C P S N
1 2 3 4 5 6 7
8 9 10 11 12 13 14
15 16 17 18 19 20 21
22 23 24 25 26 27 28
29 30 31
ARTYKULY - ARTICLES Ab ovo usque ad mala
Nostradamus
MONDE UNIVERS CREATION
Materialy nadeslane
do redakcji portalu
redakcja portalu nie
ponosi odpowiedzialnosci
za nadeslane materialy




Artykul pilotujacy ksiazke Watykan Zdemaskowany - Papiez musi umrzec



Afera Banco Ambrosiano



´╗┐
Labirynty
Data 18/04/2010 10:45  Autor Magdalena Struska  Klikni੠6368  Jŕzyk Polish
 





Labirynty - od staro┬┐ytno┬Âci po czasy obecne. Jakie kryj┬▒ przes┬│anie?

Labirynt
(gr λαβύρινθος labyrinthos) - ci┬▒g korytarzy, w którym trudno znale┬╝├Ž wyj┬Âcie.


 
(Chartres)

Motywy spiral i labiryntów pojawiaj┬▒ si├¬ na ca┬│ym ┬Âwiecie we wszystkich kulturach.
S┬▒ one jednymi z najstarszych  wzorów, jakie narysowa┬│ cz┬│owiek.


 
(Klasyczny wzór labiryntu z siedmioma pier┬Âcieniami.)

Nie ma wzmianek o tym kiedy powsta┬│ pierwszy labirynt, jednak pojawi┬│y si├¬ one w dziwnych okoliczno┬Âciach mniej wi├¬cej w tym samym czasie, lecz w ró┬┐nych miejscach na ziemi, a wi├¬c idea, która przy┬Âwieca┬│a ich powstaniu  nie mog┬│a by├Ž skutkiem przenikania si├¬ ró┬┐norakich kultur.

Co ciekawsze wzory labiryntów, które odkryto w Indiach w Arizonie na Sumatrze oraz w Europie pochodz┬▒ z tego samego okresu. Znany jest ju┬┐ od najstarszych czasów; stosowano go w Staro┬┐ytnej Mezopotamii i Egipcie.

    

Monety - Grecja

Staro┬┐ytne spo┬│eczno┬Âci po┬│udniowej Europy wykuwa┬│y labirynty i spirale naskalne równie┬┐ na pomnikach i na grobowcach, mia┬│y one ┬Âcis┬│y zwi┬▒zek z wierzeniami religijnymi oraz poga├▒skimi zwi┬▒zanych ze ┬Âmierci┬▒ i zmartwychwstaniem. W Europie pó┬│nocnej w New Grange w irlandzkim Country Meath na skale wewn┬▒trz kopca grzebalnego wyryta jest jedna z najstarszych rysunków- potrójna spirala.

Najbardziej s┬│awnym na ziemi mitycznym labiryntem jest labirynt króla Krety Minosa, zbudowany przez Dedala. Wed┬│ug legendy kr├¬te korytarze by┬│y niegdy┬ domem Minotaura - pó┬│ byka, pó┬│ cz┬│owieka, którego pokona┬│ ate├▒ski Tezeusz dzi├¬ki odwadze i heroicznej walce.

Odkryto  w nim liczne dowody uprawiania Kultu Byka o symbolicznym toporze z podwójnym ostrzem zwanym labrys.S┬│owo labirynt pochodzi  prawdopodobnie od greckiego s┬│owa labrys (λαβρυς → λαβύρινθο), co oznacza obusieczny topór.

Knossos to miejscowo┬Â├Ž na Krecie znajduj┬▒ca si├¬ w odleg┬│o┬Âci oko┬│o 6 km na pó┬│nocny-wschód od stolicy Krety - Heraklionu, u stóp gór Ida. Miejscowo┬Â├Ž ta jest bardzo popularna w┬Âród turystów ze wzgl├¬du na znajduj┬▒cy si├¬ tam najwi├¬kszy grecki zabytek - pa┬│ac pochodz┬▒cy z okresu 2000-1400 p.n.e. zwany pa┬│acem Minosa lub labiryntem krete├▒skim.

W wyniku prac wykopaliskowych zosta┬│y ods┬│oni├¬te ruiny pa┬│acu i innych zabudowa├▒ w jego obr├¬bie o powierzchni oko┬│o 17,4 tysi┬▒ca m². Badania bieg┬│ych  historyków i archeologów dowodz┬▒, ┬┐e pa┬│ac wielokrotnie zmienia┬│ swój kszta┬│t i rozmiary. Najbardziej zdumiewaj┬▒cy i zagadkowy jest fakt, ┬┐e  mimo kilkutysi┬▒cletniej historii, budowla zachowa┬│a jedno┬Â├Ž funcjonaln┬▒.

Do europejskich ko┬Âcio┬│ów labirynty zaw├¬drowa┬│y z Grecji przez W┬│ochy. Zwano je wtedy „w├¬z┬│ami Salomona”. Wyobra┬╝ni├¬ ┬Âredniowiecznych architektów zainspirowa┬│a zapewne historia Tezeusza i Ariadny.

Labirynt ma wiele form i rozmaite przeznaczenie. Przypuszcza si├¬, ┬┐e pierwotn┬▒ funkcj┬▒ labiryntów by┬│a ochrona przed z┬│ymi duchami;  które stanowi┬│y  swego rodzaju pu┬│apk├¬, a gdy trafil tam z┬│y duch to nie móg┬│ si├¬ ju┬┐ z niej wydosta├Ž.

Grecki historyk Herodot zwiedzi┬│ w V wieku p.n.e. S┬│ynny budynek Fajum w Egipcie, zbudowany w 1800 r. p.n.e. Przez Amenemhefa III. Budowla ta sprawia┬│a wra┬┐enie labiryntu, o zawi┬│ym kszta┬│cie z 12 dziedzi├▒cami oraz z szeregiem pomieszcze├▒, które by┬│y po┬│┬▒czone ze sob┬▒ kr├¬tymi korytarzami.

Na ca┬│ej planecie mo┬┐na znale┬╝├Ž mnóstwo spiral i labiryntów czy to w stadium pocz┬▒tkowym czy te┬┐ z┬│o┬┐onym tak jak np. „krete├▒skie labirynty”.

Oko┬│o XII wieku w ko┬Âcio┬│ach i pa┬│acach szczególnie w europie pojawi┬│y si├¬ labirynty i spirale w postaci wzorów uk┬│adanych z p┬│ytek na posadzkach.

Znajdowa┬│y si├¬ one tak┬┐e w wielu znanych katedrach francuskich takich jak: Amiens, Chartres, Bayeux a tak┬┐e w Sienie w Toskani  tak┬┐e w  katedrze Lucco we W┬│oszech wykuto labirynty na ┬Âcianach i filarach w takim celu aby w czasie modlitwy mo┬┐na by┬│o przesuwa├Ž po nich palcem.

(Katedra Chartres- Francja)

W ko┬Âcio┬│ach labirynty sta┬│y si├¬ integraln┬▒ cz├¬┬Âci┬▒ aktu pokuty, gdzie wierni przemierzali na kolanach zawi┬│e wzory spiral. Labirynty i wzory te przyj├¬┬│y miano „chemins” Jerusalem co znaczy „drogi Jerozolimy”. by┬│y to pokuty nak┬│adane przede wszystkim na tych, którzy nie mogli lub nie byli wstanie odby├Ž pielgrzymki do Ziemi ┬Žwi├¬tej.

Labirynt w obrzêdach ludowych

Korzenie spiral i labiryntów si├¬gaj┬▒ czasów poga├▒skich rytua┬│ów; i tak w Skandynawii na przyk┬│ad ludy te tworzy┬│y z darnii b┬▒d┬╝ te┬┐ otoczaków zawi┬│e wzory, które wykorzystywano  min. w rytua┬│ach p┬│odno┬Âci, nastepnie odbywa┬│y si├¬ ta├▒ce rytualne podczas wiosennej równonocny.

Podobny zwyczaj by┬│ w Anglii w Julian’s Bower w Alkborough nad Humberside. W XIX wieku Bardzo popularne by┬│y ta├▒ce kobiet z m├¬┬┐czyznami  wirujacych do wn├¬trza labiryntu. Trwa┬│o to tak d┬│ugo dopóki nie osi┬▒gni├¬to ┬Ârodka po czym ta├▒czono wiruj┬▒c na zewn┬▒trz. Obecnie w wielu kulturach w Europie odbywaj┬▒ si├¬ ta├▒ce nawi┬▒zuj┬▒ce do antycznego ta├▒ca ┬»urawia - genanos.


 
(Ogrody - labirynty)


 
(Labirynt grabowy)
W XV wieku zapanowa┬│a w Europie moda na ogrody w kszta┬│cie labiryntów spiral. Tworzono liczne alejki, kr├¬te i ┬Âlepe korytarze oraz ┬┐ywop┬│oty.
 

(Labirynt bukszpanowy)
 


 
(Labirynt ┬┐ywop┬│otowy)
Hampton Court - Wielka brytania, jest najs┬│ynniejszym labiryntem na ziemi, zosta┬│ on posadzony dla króla Wilhelma  Ora├▒skiego.

Obecne zastosowania labiryntu



(Gra planszowa) oraz (materia┬│ w┬│okienniczy)  

Spirale jak i labirynty maj┬▒ wiele zastosowa├▒. Sama  spirala odnosi si├¬  ju┬┐ do podstawowych si┬│ wp┬│ywaj┬▒cych na ewolucj├¬ wszech┬Âwiata, jest znamienn┬▒ podstaw┬▒  tak┬┐e w materii o┬┐ywionej.

 

(Galaktyka spiralna) oraz (muszla)







Zebra┬│a i opracowa┬│a na podstawie ┬╝róde┬│ {bibliografia poni┬┐ej}.
© MMagdalena Struska de Merowing.
 Powy┬┐szy tekst jest tekstem autorskim.
Kopiowanie, rozpowszechnianie tylko za zgod┬▒ autora tekstu.

Wybór biografi
  1. bukszpanowe labirynty (fot. Bartosz Nowacki) http://www.polityka.pl
  2. ┬Âlimak http://www.matematyka.wroc.pl
  3. hampton  http://www.binusha.com/blog/wp
  4. http://studion.blox.pl 
  5. www.fcchanoverucc.org